BÜYÜK KÂŞİF VE HARİTA UZMANI PİRİ REİS

26 Aralık 2017 - 3:00am

Karamanlı Hacı Ali Mehmet Efendi’nin oğlu olup 1470 civarında Gelibolu’da doğdu. Tanınmış denizci Kemal reisin yeğeni olması onun küçük yaşından itibaren denizlerde büyümesine ve denizcilikle ilgili bilgileri öğrenmesine vesile oldu. Kemal Reis, Gelibolu yakınlarında gemisi batıp Piri Reis bir müddet denizlerden uzak kaldı. Denizlerden uzak geçirdiği birkaç yılda da kitap ve haritalarla uğraştı. Gazaya alışkın ve deniz tutkunu olan Piri Reis deryalardan fazla uzak kalmayıp Oruç Reis’in emrine girdi. Ve yıllarca kılıç salladı. Allâhu Teâla’nın dinini yaymak, mazlumları zalimlerin elinden kurtarmak için çalıştı. 1547’de Süveyş’teki Osmanlı donanmasına Hint Kaptan-ı Deryası tayin edildi. Aden’i Portekizlilerden 26 Şubat 1548’de geri aldı. Portekizlilerin daha önce elde ettikleri yerlerin hepsini geri alarak onları Umman denizinden çıkarıp attı.

Ömrünü denizlerde küffara karşı mücahade ile geçiren Piri Reis 1555 öldüğü zaman ardında o güne kadar bilinmeyen bir çok deniz bilgileriyle dolu ciltlerle eser bı- raktı. Bugün bile hayranlıkla seyredilen haritalarla dolu olan bu eserler çeşitli dillere çevrilerek basılmış ve onun şöhreti bilhassa 20. Asırda dünyaya yayılmıştır. Türk denizcileri arasında başarılı bir Kaptan-ı Derya olan Piri Reis aynı zamanda bir ilim adamı olarak bıraktığı eserlerde tarihin sayfalarında unutulmazlar arasına girmiştir.

O günkü teknik ve bilgilere göre akıl almaz doğrulukta olan deri üstüne çizdiği haritalar ise tek kelime ile şaheserdir. Yeni keşfedilen Amerika’ya da yer vermesi bakımından dikkat çekici olan 1513 yılında yaptığı harita Yavuz Sultan Selim Han’a takdim edilmiştir. Haritayı yaptığı tarihten henüz 25 yıl önce keşfedildiği iddia edilen bu kıtanın teferruatları ile izah edilmesi düşündürücü ve bu yerlerin daha önceden bilindiğinin açık işaretleridir.

(Müslüman Bilim Adamları 2, s.265-268)